KLSCAH Berjaya Menganjurkan “Forum 509: Jom! Bentuk Semula Negara Kita”

Forum ini berjaya menghimpunkan lebih 80 peserta yang terdiri daripada ahli akademik, wakil masyarakat sivil serta individu daripada pelbagai latar belakang bagi membincangkan secara mendalam isu-isu utama seperti hak-hak Malaysia Timur, Indeks Negara Rahmah Malaysia, dasar tindakan afirmatif dan pembanterasan rasuah, serta reformasi institusi. Penganjuran forum ini bertujuan menyediakan ruang perbincangan bagi mencari hala tuju ke hadapan dalam usaha memperkukuh demokrasi dan memperbaharui institusi negara, khususnya dalam suasana kelesuan politik serta perbezaan pandangan dalam masyarakat yang semakin ketara.

Presiden KLSCAH, Ngan Teng Ye, dalam ucapan perasmian “Forum 509: Jom! Bentuk Semula Negara Kita” berkata bahawa forum ini diadakan bersempena ulang tahun kelapan Pilihan Raya Umum 2018 (“509”), yang menjadi titik penting dalam perjalanan demokrasi Malaysia.

Beliau berkata, dalam keadaan politik yang semakin tidak menentu serta wujudnya tanda-tanda kelesuan politik dalam kalangan masyarakat, forum ini menjadi wadah untuk menilai semula perjalanan reformasi institusi dan perkembangan demokrasi negara.

Ngan turut menjelaskan bahawa kenyataan bersama “Tolak Sikap Apati Terhadap Politik, Teruskan Agenda Reformasi Melalui Undi” yang diterajui oleh KLSCAH bersama 134 pertubuhan Cina dan kumpulan masyarakat sivil bukan bertujuan mewakili kepentingan mana-mana kelompok etnik tertentu, sebaliknya berlandaskan usaha memperjuangkan hak kewarganegaraan sejagat serta penyertaan demokratik untuk semua rakyat Malaysia.

Mengambil kira Pilihan Raya Negeri Johor yang telah berlangsung serta Pilihan Raya Negeri Negeri Sembilan yang akan diadakan pada 1 Ogos, beliau menyeru semua pengundi yang layak agar menunaikan tanggungjawab perlembagaan mereka dengan menggunakan hak mengundi bagi menentukan masa depan negeri dan negara.

Beliau turut menegaskan bahawa penyertaan pelbagai rakan masyarakat sivil daripada bidang seperti pembanterasan rasuah, reformasi institusi dan hak-hak Malaysia Timur dalam forum ini mencerminkan semangat kerjasama merentas kaum dan komuniti.

Pada masa sama, beliau mengingatkan semua parti politik serta wakil rakyat yang dipilih agar tidak mensia-siakan kepercayaan rakyat, sebaliknya melaksanakan mandat yang diberikan melalui kepimpinan bertanggungjawab, tadbir urus berintegriti serta komitmen terhadap agenda reformasi.

Naib Presiden KLSCAH merangkap Pengerusi Jawatankuasa Penganjur Forum, Puan Ng Geok Chee, bertindak sebagai pengacara majlis bagi forum tersebut.

Beliau merakamkan penghargaan kepada semua penceramah dan peserta atas penyertaan mereka, serta menyatakan bahawa forum ini bertujuan menggalakkan pemikiran kritis dan pertukaran pandangan dalam kalangan masyarakat mengenai reformasi institusi serta proses demokrasi negara.

Beliau berharap para peserta dapat memperoleh inspirasi daripada forum ini dan terus memberi perhatian terhadap hala tuju pembangunan negara pada masa hadapan.

Forum ini menampilkan barisan penceramah yang berpengalaman, iaitu Professor Terence Gomez, Professor Emeritus, Faculty of Business & Economics, Universiti Malaya; Ooi Kok Hin, Visiting Fellow, ISEAS–Yusof Ishak Institute; Dr. Hj Badlishah Sham bin Baharin, Presiden IKRAM; serta Dr. Arnold Puyok, Timbalan Pengarah Institut Pengajian Borneo (IBS), Universiti Malaysia Sarawak.

Sesi forum ini dikendalikan oleh Rozana Isa, Pengarah Eksekutif SIS Forum.

Dalam pembentangannya, Dr. Arnold Puyok berkata bahawa selepas 63 tahun pembentukan Malaysia, negara ini masih berdepan cabaran dalam membina identiti nasional yang kukuh. Menurut beliau, sebahagian ahli politik lebih cenderung memberi keutamaan kepada pembentukan pakatan politik berbanding usaha membina sebuah negara yang inklusif.

Dari perspektif Malaysia Timur, beliau menegaskan bahawa bagi Sabah dan Sarawak, Perjanjian Malaysia 1963 (MA63) merupakan asas penting dalam pembentukan Malaysia. Perjanjian tersebut membawa aspirasi untuk menjamin kebebasan beragama, kepelbagaian budaya serta tahap autonomi tertentu kepada kedua-dua negeri berkenaan.

Namun begitu, beliau berpandangan bahawa aspirasi tersebut semakin terjejas akibat pemusatan kuasa yang berlebihan di peringkat Persekutuan serta pengaruh politik berasaskan kaum dan agama dari Semenanjung, sekali gus meningkatkan tuntutan terhadap autonomi di Borneo.

Beliau menegaskan bahawa penyelesaian terhadap sentimen pemisahan bukanlah melalui pendekatan retorik semata-mata, sebaliknya memerlukan pelaksanaan penurunan kuasa dan autonomi yang bermakna. Beliau turut berharap agar melalui dialog berterusan serta pemerkasaan generasi muda, Malaysia dapat melahirkan lebih ramai negarawan yang mampu membina negara berdasarkan prinsip keterangkuman dan keadilan.

Sementara itu, Dr. Hj Badlishah Sham bin Baharin membentangkan Indeks Negara Rahmah Malaysia, dengan menekankan bahawa perubahan politik semata-mata tidak menjamin pembaharuan institusi atau peningkatan keyakinan rakyat terhadap kerajaan.

Beliau berkata, pembinaan negara perlu berasaskan nilai bersama seperti keadilan, maruah insan dan kebertanggungjawaban. Berdasarkan indeks terkini, Malaysia mencatatkan skor keseluruhan sebanyak 7.42, yang menunjukkan tahap kemajuan sederhana. Walau bagaimanapun, prestasi antara indikator masih tidak seimbang.

Menurut beliau, aspek institusi sosial dan keluarga menunjukkan tahap ketahanan yang tinggi, manakala kategori berkaitan pengagihan kekayaan serta peluang secara adil mencatatkan skor paling rendah. Keadaan ini mencerminkan bahawa pertumbuhan ekonomi negara masih belum memberikan manfaat yang mencukupi kepada sebahagian besar isi rumah biasa.

Beliau menyeru masyarakat sivil agar terus memainkan peranan dalam memantau kerajaan selepas pilihan raya serta mengubah budaya pengundian yang bersifat pasif kepada penyertaan sivik yang lebih aktif, supaya hasil pembangunan negara dapat dinikmati secara lebih saksama.

Professor Terence Gomez pula mengupas secara kritikal hubungan antara dasar ekonomi berasaskan kaum di Malaysia dengan isu rasuah yang berakar dalam struktur institusi negara.

Dengan merujuk kepada data pengagihan ekuiti sepanjang tempoh pelaksanaan dasar ekonomi negara, beliau mengakui bahawa Dasar Ekonomi Baru (DEB) pada peringkat awal telah berjaya mengurangkan kadar kemiskinan serta membantu melahirkan golongan kelas menengah Bumiputera.

Namun, beliau berkata bahawa pelaksanaan dasar tersebut kemudiannya mengalami perubahan arah, sehingga manfaat ekonomi semakin tertumpu kepada kelompok elit tertentu serta sebahagian pelabur besar, manakala sebahagian besar rakyat biasa, termasuk golongan Bumiputera, masih berdepan cabaran ekonomi.

Beliau berpandangan bahawa kesinambungan dasar berasaskan kaum oleh pentadbiran yang silih berganti, khususnya bagi mengukuhkan kuasa eksekutif, bukan sahaja gagal memperkukuh pembangunan perusahaan tempatan secara menyeluruh, malah turut mewujudkan ruang kepada amalan kronisme dan pemburuan rent-seeking.

Sehubungan itu, beliau menegaskan keperluan untuk menangani isu pemusatan kuasa yang berlebihan pada jawatan Perdana Menteri serta melaksanakan reformasi institusi yang lebih menyeluruh bagi memastikan dasar ekonomi negara menjadi lebih adil dan inklusif.

Sementara itu, Ooi Kok Hin berkata bahawa sejak peristiwa “509” pada tahun 2018, usaha reformasi demokrasi oleh kerajaan-kerajaan selepas itu lazimnya menunjukkan corak yang sama, iaitu bermula dengan momentum yang positif tetapi kemudiannya mengalami kelembapan.

Beliau mengambil contoh Memorandum Persefahaman (MoU) dwipartisan yang dimeterai semasa pentadbiran Ismail Sabri, yang berjaya membawa kepada pelaksanaan Undi18, pendaftaran pengundi automatik serta Akta Anti-Lompat Parti. Menurut beliau, kerjasama merentas parti, penetapan keutamaan reformasi yang jelas serta pelantikan individu yang sesuai ke jawatan strategik merupakan antara faktor penting dalam memastikan agenda reformasi dapat dilaksanakan.

Menghadapi realiti politik yang semakin berpecah, beliau menegaskan bahawa usaha reformasi tidak boleh hanya bergantung kepada tekanan awam atau pindaan undang-undang semata-mata. Sebaliknya, kerjasama yang lebih erat dengan perkhidmatan awam serta pelbagai pihak merentas spektrum politik diperlukan bagi memastikan reformasi dapat dikekalkan dalam jangka panjang.

Beliau turut menggesa Kerajaan Perpaduan supaya menggunakan baki tempoh pentadbiran untuk melaksanakan 12 reformasi penting yang masih tertangguh, termasuk menangani isu persempadanan kawasan pilihan raya yang tidak adil, agar peluang untuk memperkukuh demokrasi negara tidak terlepas.

Selepas kesemua empat penceramah selesai menyampaikan pembentangan, forum diteruskan dengan sesi soal jawab yang berlangsung dalam suasana aktif dan konstruktif.

Para peserta serta aktivis masyarakat sivil mengambil kesempatan mengemukakan pandangan dan persoalan berkaitan pelbagai isu, termasuk kebebasan Parlimen, pelaksanaan reformasi kehakiman, pengagihan sumber antara Malaysia Timur dan Semenanjung Malaysia, serta cabaran mengekalkan daya tahan masyarakat sivil dalam landskap politik yang semakin terpolarisasi.

Pada penghujung forum, Rozana Isa membentangkan pelbagai cadangan reformasi sosial yang telah dikemukakan terlebih dahulu oleh organisasi penganjur bersama serta kumpulan masyarakat sivil yang terlibat.

Selepas melalui sesi perbincangan dan penelitian, forum tersebut berjaya meluluskan sebahagian besar cadangan yang dikemukakan. Cadangan-cadangan tersebut merangkumi pelbagai bidang, termasuk memperkukuh tadbir urus berintegriti, mempertahankan kebebasan awam serta memperluaskan autonomi di peringkat tempatan.

“Forum 509: Jom! Bentuk Semula Negara Kita” bukan sahaja menjadi ruang untuk menilai semula pencapaian dan cabaran perjalanan demokrasi Malaysia sepanjang lapan tahun selepas “509”, malah turut memperlihatkan komitmen masyarakat sivil dalam memperjuangkan agenda reformasi melalui dialog merentas kaum, komuniti dan bidang kepakaran.

KLSCAH berharap agar melalui dialog yang berterusan, pemantauan terhadap dasar awam serta pemerkasaan masyarakat sivil, kesedaran demokrasi dalam kalangan rakyat dapat terus diperkukuhkan demi bersama-sama membina masa depan Malaysia yang lebih adil, demokratik dan inklusif.